Nie masz jeszcze konta? Zarejestruj się

Zapomniałeś hasła?
Szkolenie nauczycieli

Masz pytania?

Zadzwoń, lub napisz.

Tel. (22) 244-84-80

Skuteczne szkolenia dla oświaty

Szukasz informacji?

Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych w placówkach oświatowych

Instytut Raabe
na Google+

Odpowiednie zorganizowanie gospodarki finansowej placówek oświatowych należy do zadań, które stwarza w praktyce największe trudności. Jednym z powodów jest skomplikowany charakter aktów prawnych regulujących tę materię, takich jak ustawa o finansach publicznych, ustawa o rachunkowości, czy Prawo zamówień publicznych.

Zadanie to okazuje się tym bardziej istotne, gdy weźmie się pod uwagę, że w przypadku niewłaściwego zorganizowania gospodarki finansowej placówki oświatowej dyrektor placówki,
a w pewnych przypadkach także inne osoby, mogą ponieść odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

Sankcje wiążące się z tą odpowiedzialnością są dotkliwe - mogą polegać nawet na orzeczeniu wobec dyrektora lub głównego księgowego zakazu zajmowania funkcji związanych z wydatkowaniem środków publicznych na okres do pięciu lat.

Ważne

Sankcje wiążące się z stwierdzeniem naruszenia dyscypliny finansów publicznych mogą być bardzo dotkliwe – najsurowszą jest zakaz zajmowania funkcji związanych
z wydatkowaniem środków publicznych na okres do pięciu lat

Pojęcie „dyscypliny finansów publicznych”nie jest zdefiniowane ani w ustawie o finansach publicznych, ani ustawie o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Wydawać by się więc mogło, że odpowiedzialność można ponieść za naruszenie wszystkich przepisów związanych z gospodarowaniem środkami publicznymi. Tak jednak nie jest – kompletną listę czynów, za których popełnienie można być ukaranym, zawierają art. 5 – 18a ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

W praktyce ze względu na specyfikę funkcjonowania placówek oświatowych i szczególny charakter wykonywanych przez nie zadań publicznych – tylko niektóre z zachowań ujętych
we wspomnianej liście mogą być popełnione przez dyrektorów szkół oraz inne osoby odpowiedzialne za właściwą organizację gospodarki finansowej placówki.

Przedstawienie pełnej listy takich zachowań wykracza daleko poza założenia tego artykułu, ale można je uporządkować w kilka zasadniczych grup, przyjmując, że naruszenia dyscypliny finansów publicznych mogą być związane z:

1.gromadzeniem dochodów (np. niepobranie w terminie i pełnej wysokości należności placówki);

2.dokonywaniem wydatków i zaciąganiem zobowiązań (np. dokonywanie wydatków bez upoważnienia);

3.wykonywaniem zobowiązań publiczno-prawnych i cywilno-prawnych (np. nieodprowadzenie w terminie i pełnej wysokości składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy);

4.rachunkowością (np. wykazanie w sprawozdaniu budżetowym danych niezgodnych z ewidencją księgową);

5. dokonywaniem zamówień publicznych (np. udzielenie zamówienie po zastosowaniu niewłaściwego trybu przetargowego).

Bardzo istotą - także w świetle możliwości przypisania winy za naruszenie dyscypliny finansów publicznych - pozostaje także odpowiednie rozłożenie odpowiedzialności w tym zakresie między dyrektora placówki oświatowej i pozostałych pracowników.

Ważne

Potencjalną odpowiedzialność za odpowiednie prowadzenie gospodarki finansowej placówek oświatowych można w pewnym zakresie rozłożyć między dyrektora placówki
i inne osoby.

Co do zasady, dyrektor placówki ponosi odpowiedzialność za całość gospodarki finansowej jednostki. Na nim spoczywa także obowiązek zapewnienia adekwatnej, skutecznej i efektywnej kontroli zarządczej. Jeśli nie powierzyłby on określonych czynności pracownikom, mógłby odpowiadać za wszystkie negatywne zdarzenia, skutkujące odpowiedzialnością za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, do których dojdzie w placówce. Oczywiście niezwykle trudno wyobrazić sobie jednostkę, w której kierownik podejmuje decyzję w każdej nawet najdrobniejszej sprawie, ponieważ nie mogłaby ona wtedy efektywnie wykonywać nałożonych zadań.

Kluczowego znaczenia nabiera w takim wypadku odpowiednie przekazanie obowiązków innym osobom – powinno ono zostać potwierdzone dokumentem w formie odrębnego upoważnienia lub wskazania w regulaminie organizacyjnym jednostki. Wraz z przekazaniem obowiązków na odpowiednich pracowników przechodzi także ewentualna odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów, do jakiej mogłoby dojść w związku z ich wykonywaniem.

Uwaga

Powierzenie pracownikowi jednostki obowiązków głównego księgowego nie oznacza przeniesienia na niego automatycznie odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. W takim wypadku dyrektor musi powierzyć mu odrębnie części swoich obowiązków na podstawie art. 53 ust. 2 ustawy o finansach publicznych w drodze odpowiednio skonstruowanego upoważnienia.

Powyższe wywody stanowią jedynie zarysowanie dwóch podstawowych zagadnień związanych z odpowiedzialnością za naruszenie dyscypliny finansów publicznych: tego, kto może ją ponieść (tzw. zakres podmiotowy odpowiedzialności) i w związku z jakimi czynami (tzw. zakres przedmiotowy odpowiedzialności).

System ochrony dyscypliny jest o wiele bardziej skomplikowany, a jego dokładniejsze poznanie wymaga nie tylko bliższego przyjrzenia się poszczególnym czynom, ale także poznania kar i przynajmniej podstawowych zasad regulujących postępowanie o naruszenie dyscypliny finansów publicznych.Dopiero wówczas możliwe jest przygotowanie odpowiednich, co do treści i formy, aktów regulujących wewnętrzne funkcjonowanie gospodarki finansowej placówki oświatowej w taki sposób, by nie narazić się na odpowiedzialność. Samo poznanie podstawowych informacji o postępowaniu w razie stwierdzenia naruszenia dyscypliny umożliwia zaś zrozumienie, jak przed nałożeniem kary w praktyce można się obronić.

 

Instytut Raabe zaprasza na szkolenie Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny finansów publicznych w placówkach oświatowych, prowadzone przez autora artykułu. W trakcie szkolenie uczestnicy będą mogli dowiedzieć się, jak zorganizować gospodarkę finansową placówki oświatowej, by nie narazić się na odpowiedzialność za niewłaściwe zarządzenie środkami publicznymi.

Autor: mec. Karol Kościński

radca prawny, doktorant w Katedrze Prawa Finansowego UMCS w Lublinie, absolwent dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim i Szkoły Prawa Europejskiego i Brytyjskiego Uniwersytetu w Cambridge, ukończył aplikację sądową. Szkoleniowiec z dużym doświadczeniem prowadzący szkolenia otwarte. Jest (…)

Polecamy

Komentarze

Szkolenie zamknięte - szkolenia dla nauczycieli

Newsletter

Subskrybuj kanały RSS

Kalendarz szkoleń

Sprawdź nasze czasopisma
Nasze strony:
Księgarnia Wydawnictwa Raabe Edupress - Czasopisma dla nauczycieli Eksperci w Oświacie - Wiedza, Inspiracje, Rozwój zawodowy Twoje Lekcje Wydawnictwa Pastoralne Freebooki - darmowe publikacje
Nasze portale:
Dyrektorium - Platforma Zarządzania Szkołą PortalPrzedszkolny.pl - Z myślą o dyrektorze przedszkola Pastoralis - od księży dla księży SpecPiel.pl - testy specializacyjne dla pielęgniarek

www.instytutraabe.pl - Skuteczne szkolenia dla oświaty

Skuteczne szkolenia dla nauczycieli szkół ponadgimnazjalnych, gimnazjów, szkół podstawowych, przedszkoli.
W ofercie również szkolenia i kursy dla kadry zarządzającej oraz administratorów palcówek oświatyowych.

Copyright © Instytut Raabe 2011